Nhóm câu lạc bộ người cao tuổi xóm Thông, xã Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên thực hiện trong ngày tổng kết công tác của chi hội năm 2013 .
Hiển thị các bài đăng có nhãn Việt Nam. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Việt Nam. Hiển thị tất cả bài đăng
Thứ Năm, 26 tháng 12, 2013
Anh hãy về thăm quê Em
Nhóm câu lạc bộ người cao tuổi xóm Thông, xã Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên thực hiện trong ngày tổng kết công tác của chi hội năm 2013 .
Thứ Ba, 5 tháng 3, 2013
Thứ Sáu, 22 tháng 2, 2013
Rộn ràng tình quê Cửu Long Giang
Quê em sông nước mênh mông,
Đi thuyền không sợ vào ghe càng mừng ,
Quê anh mãi tận sông Hồng,
Về Miền Tây nước chín rồng càng yêu .
Thứ Năm, 21 tháng 2, 2013
Em đi Chùa Hương - Hà Đông
Chùa Hương không tới một lần,
Thì buồn cho cảnh tu phần quanh năm,
Anh thương anh tới lễ chùa,
Cho em có được ' Cái vừa lòng em ' .
Em đi Hội Lim - Bắc Ninh
Ra giêng đi chảy Hội Lim,
Em có đi tìm @ thì hãy theo anh !
Về nhà hỏi mẹ đi em,
Về nhà hỏi mẹ đi em,
Ra giêng đi hội Hội tình Thiên Thai !
Thứ Tư, 6 tháng 2, 2013
Cội nguồn tộc Dương - Đền Đình Huống Thượng
Đình Huống Thượng và Linh Thông
Đình thờ: Đức Thánh Mẫu, đồng nhị thủy long vương thượng đẳng chi thần.
Chuyện dòng tộc kể rằng: Đức Thánh Mẫu-Dương Thị, đồng nhị thủy long vương chi thần.
Ngày xưa ở đất Linh Thông có hai bà cháu khai phá ruộng đồng, soi bãi ven sông Cái nuôi nhau và dạy dân làng trồng dâu, nuôi tằm, kéo kén, quay tơ, dệt vải. Khi người cháu lớn khôn, bà dựng vợ gả chồng cho cháu, sau đó bà ở một mình, tiếp tục với công việc trồng dâu, nuôi tằm, trồng mía, bắp, ngô, khoai, sắn, rau, đậu....Một ngày kia vào buổi sớm bà ra soi xới dâu, nhặt được hai quả trứng , tính truyện về ăn, song quên, bà đem cho gà ấp, trứng nở, gà kêu toáng lên, bà ra xem thấy được hai con rắn có mào đỏ chót, đi đâu bà cũng mang nó theo, lần đi xới dâu, bà thả nó bên cạnh, nó quẩn quanh chân bà, bà vô ý làm đứt đuôi một trong hai con , bà chữa chạy thuốc cho nó, hai con ngày một to lớn, dân làng rất sợ, nhất là khi bà đi các đám trong vùng, bà mang theo, hai " ông" được thả ra và leo ngay lên xà nhà, cuộn tròn nằm ngủ chờ bà về. Thấy mọi người sợ, bà nói với hai " ông" tìm chỗ ở, bà thả hai "ông" xuống vực Mận, vực Bầu, vực ghềnh Chảo đều không chịu, cuối cùng bà thả xuống vực Mủ chỗ có cây gạo la đà thì hai ông yên lòng. Hai ông còn dặn bà : Khi nào qua sông hoặc đi đâu, hai ông theo hầu. Những năm tháng xới dâu, trồng mía, khi qua sông, hai chân của bà đứng trên đầu hai ông và hai ông đưa bà qua sông lúc đi cũng như lúc về. Bà mất , dân làng làm đám rất to, đưa bà ra đồng, hôm đó gặp phải trời mưa như trút nước, quan tài để ngoài đồng, đợi trời tạnh thì đưa bà đi, nhanh như chớp, nước dâng cao đem bà đi mất.
Dân làng tiếc thương bà, lập miếu thờ cùng hai ông ở vực Mụ, cây gạo la sà, miếu có hình bà và hai ông ( ông dài, ông cộc). Sau này đình Huống Thượng đất Linh Thông được xây dựng, có đón bà cùng " hai long vương chi thần " về thờ cúng tưởng nhớ đến công lao của bà. Trong họ Dương thường có kể cho nhau nghe : Sự tích ông dài, ông cộc, là vậy .
Dương Đức Cảnh Doanh, hậu duệ đời thứ 10 kể
Đình thờ: Đức Thánh Mẫu, đồng nhị thủy long vương thượng đẳng chi thần.
Chuyện dòng tộc kể rằng: Đức Thánh Mẫu-Dương Thị, đồng nhị thủy long vương chi thần.
Ngày xưa ở đất Linh Thông có hai bà cháu khai phá ruộng đồng, soi bãi ven sông Cái nuôi nhau và dạy dân làng trồng dâu, nuôi tằm, kéo kén, quay tơ, dệt vải. Khi người cháu lớn khôn, bà dựng vợ gả chồng cho cháu, sau đó bà ở một mình, tiếp tục với công việc trồng dâu, nuôi tằm, trồng mía, bắp, ngô, khoai, sắn, rau, đậu....Một ngày kia vào buổi sớm bà ra soi xới dâu, nhặt được hai quả trứng , tính truyện về ăn, song quên, bà đem cho gà ấp, trứng nở, gà kêu toáng lên, bà ra xem thấy được hai con rắn có mào đỏ chót, đi đâu bà cũng mang nó theo, lần đi xới dâu, bà thả nó bên cạnh, nó quẩn quanh chân bà, bà vô ý làm đứt đuôi một trong hai con , bà chữa chạy thuốc cho nó, hai con ngày một to lớn, dân làng rất sợ, nhất là khi bà đi các đám trong vùng, bà mang theo, hai " ông" được thả ra và leo ngay lên xà nhà, cuộn tròn nằm ngủ chờ bà về. Thấy mọi người sợ, bà nói với hai " ông" tìm chỗ ở, bà thả hai "ông" xuống vực Mận, vực Bầu, vực ghềnh Chảo đều không chịu, cuối cùng bà thả xuống vực Mủ chỗ có cây gạo la đà thì hai ông yên lòng. Hai ông còn dặn bà : Khi nào qua sông hoặc đi đâu, hai ông theo hầu. Những năm tháng xới dâu, trồng mía, khi qua sông, hai chân của bà đứng trên đầu hai ông và hai ông đưa bà qua sông lúc đi cũng như lúc về. Bà mất , dân làng làm đám rất to, đưa bà ra đồng, hôm đó gặp phải trời mưa như trút nước, quan tài để ngoài đồng, đợi trời tạnh thì đưa bà đi, nhanh như chớp, nước dâng cao đem bà đi mất.
Dân làng tiếc thương bà, lập miếu thờ cùng hai ông ở vực Mụ, cây gạo la sà, miếu có hình bà và hai ông ( ông dài, ông cộc). Sau này đình Huống Thượng đất Linh Thông được xây dựng, có đón bà cùng " hai long vương chi thần " về thờ cúng tưởng nhớ đến công lao của bà. Trong họ Dương thường có kể cho nhau nghe : Sự tích ông dài, ông cộc, là vậy .
Dương Đức Cảnh Doanh, hậu duệ đời thứ 10 kể
Thứ Hai, 4 tháng 2, 2013
Gia phả tộc Dương - thờ Dương Tự Minh
Dương Tự Minh
Từ Phủ Bình ngược dòng Cái giang đến một vùng lắm thác nhiều ghềnh , nước sông chảy xiết, có nhiều bãi bồi và nhiều triền cát, cỏ cây lau lách xum xuê-Huống Thượng.
Huống Thượng là vùng cao sơn thổ địa của phủ, khi Dương Tự Minh thu quân về hợp sức cùng triều đình nhà Lý chống quân phương Bắc, ông tả xung hữu đột trên chiến tuyến sông Cầu, sông Như Nguyệt và ông đã làm rạng danh cho sử nước Nam, mã đáo thành công, trở về quê cha đất tổ, vó ngựa của ông từ Phả Lại-Lục Đầu giang rong ruổi ngược dòng Nguyệt giang về với bản nguyên . Ông dừng chân nơi nào, dân tình nơi ấy nghênh tiếp ông . Ông ở lại quê cha đất tổ ,Cam Gia , tầm tang xanh ngắt một màu, nghĩ sao ông lại tiếp bước miền Quán Triều , Cù Vân , đây nơi mẹ già , người vợ lớn của bố cũng là khởi nguồn công danh của ông , rồi cuối cùng ông tĩnh tại Điểm Sơn Động Đạt nhân cước.
Đình Phương Độ, Đình Linh Thông ( Huống Thượng ), Đình Linh Sơn, Đình làng Sòng, Đình Cù Vân ...còn rất nhiều đình là những nơi dừng chân của ông khi " vinh quy bái tổ ". Ông mất , nhiều nơi lập miếu đền thờ ông. Tại Động Đạt phủ Phú Lương , Đền Đuổn trở thành nơi thờ tự chính của bàn dân thiên hạ đối với ông. Ngày giỗ của ông : Mồng sáu ( 6 ) tháng giêng ( 01) âm lịch .
Cảnh Doanh biên tập
Từ Phủ Bình ngược dòng Cái giang đến một vùng lắm thác nhiều ghềnh , nước sông chảy xiết, có nhiều bãi bồi và nhiều triền cát, cỏ cây lau lách xum xuê-Huống Thượng.
Huống Thượng là vùng cao sơn thổ địa của phủ, khi Dương Tự Minh thu quân về hợp sức cùng triều đình nhà Lý chống quân phương Bắc, ông tả xung hữu đột trên chiến tuyến sông Cầu, sông Như Nguyệt và ông đã làm rạng danh cho sử nước Nam, mã đáo thành công, trở về quê cha đất tổ, vó ngựa của ông từ Phả Lại-Lục Đầu giang rong ruổi ngược dòng Nguyệt giang về với bản nguyên . Ông dừng chân nơi nào, dân tình nơi ấy nghênh tiếp ông . Ông ở lại quê cha đất tổ ,Cam Gia , tầm tang xanh ngắt một màu, nghĩ sao ông lại tiếp bước miền Quán Triều , Cù Vân , đây nơi mẹ già , người vợ lớn của bố cũng là khởi nguồn công danh của ông , rồi cuối cùng ông tĩnh tại Điểm Sơn Động Đạt nhân cước.
Đình Phương Độ, Đình Linh Thông ( Huống Thượng ), Đình Linh Sơn, Đình làng Sòng, Đình Cù Vân ...còn rất nhiều đình là những nơi dừng chân của ông khi " vinh quy bái tổ ". Ông mất , nhiều nơi lập miếu đền thờ ông. Tại Động Đạt phủ Phú Lương , Đền Đuổn trở thành nơi thờ tự chính của bàn dân thiên hạ đối với ông. Ngày giỗ của ông : Mồng sáu ( 6 ) tháng giêng ( 01) âm lịch .
Cảnh Doanh biên tập
Quê hương tôi - Dương Đức Cảnh Doanh ( tiếp )
2/ Xã hội--Nhân văn
a) Dân cư: Đất rộng dân thưa, nhà ở thành từng chòm xóm trên đất đồi có bãi phẳng . Dân khai phá đất dộc thành ruộng trồng lúa nước và hoa màu , đất bãi thì trồng khoai, chè, lạc, đậu ...Chăn nuôi gia súc như : gà, vịt, ngan, ngỗng, trâu, bò, lợn, chó, mèo....Đào ao, đắp hồ lấy nước trồng lúa và thả cá, khi còn rừng rậm thì săn bắn hái quả, đốn củi dùng hoặc đem bán, xuống khe, suối, mương, ngòi, đầm, sông bắt cá, mò cua, dủi ốc....
b) Hội hè :
Vào dịp nghỉ hoặc thu hoạch, gieo trồng đều tổ chức cúng đình, cúng nghè, cúng chùa ( chùa Nghè, chùa Nama Kim Hoa, đình Linh Thông-Linh Tùng-làng Thông ). Ngoài ra còn những cuộc vui bất thường ở đám cưới, đám hỏi ( sêu cheo ) giỗ tết, mừng thọ...,đón gánh hát đến từ Kinh Bắc .
c) Văn học : Truyền thống người có học bảo người chưa học, người học nhiều bảo người học ít, chữ nho, chữ nôm, quốc ngữ Latin ; Đạo phật, đạo giáo được phổ truyền cho nhau . Nhìn chung dân chúng Linh Thông ham học, nhưng số người thành đạt phẩm hàm, cử nhân, tiến sĩ không nhiều .
d) Phong tục : Linh Thông-Linh Tùng-làng Thông dân tình ảnh hưởng phật , nho , giáo sâu đậm nên tình thương đảng phái mạnh, gặp tranh chấp, xích mích, ẩu đả họ bênh nhau, cứu nhau. Bản tính hay tranh giành hơn thua, chỉ vì ai cũng có óc tự tôn , tự đại về dòng dõi , tông tộc . Xưa kia mặc váy, áo cài buộc nút vải, màu thâm đen, dần sau này mặc quần, áo màu thâm đen,thâm nâu hai màu chủ yếu . Khi có phong trào Âu hóa, việc ăn mặc có biến đổi , màu sắc cũng phong phú , kiểu cách cũng đa dạng .
Cử nhân khoa học xã hội,Dương Đức Cảnh Doanh,hậu duệ đời thứ 10,biên tập,năm 2010
a) Dân cư: Đất rộng dân thưa, nhà ở thành từng chòm xóm trên đất đồi có bãi phẳng . Dân khai phá đất dộc thành ruộng trồng lúa nước và hoa màu , đất bãi thì trồng khoai, chè, lạc, đậu ...Chăn nuôi gia súc như : gà, vịt, ngan, ngỗng, trâu, bò, lợn, chó, mèo....Đào ao, đắp hồ lấy nước trồng lúa và thả cá, khi còn rừng rậm thì săn bắn hái quả, đốn củi dùng hoặc đem bán, xuống khe, suối, mương, ngòi, đầm, sông bắt cá, mò cua, dủi ốc....
b) Hội hè :
Vào dịp nghỉ hoặc thu hoạch, gieo trồng đều tổ chức cúng đình, cúng nghè, cúng chùa ( chùa Nghè, chùa Nama Kim Hoa, đình Linh Thông-Linh Tùng-làng Thông ). Ngoài ra còn những cuộc vui bất thường ở đám cưới, đám hỏi ( sêu cheo ) giỗ tết, mừng thọ...,đón gánh hát đến từ Kinh Bắc .
c) Văn học : Truyền thống người có học bảo người chưa học, người học nhiều bảo người học ít, chữ nho, chữ nôm, quốc ngữ Latin ; Đạo phật, đạo giáo được phổ truyền cho nhau . Nhìn chung dân chúng Linh Thông ham học, nhưng số người thành đạt phẩm hàm, cử nhân, tiến sĩ không nhiều .
d) Phong tục : Linh Thông-Linh Tùng-làng Thông dân tình ảnh hưởng phật , nho , giáo sâu đậm nên tình thương đảng phái mạnh, gặp tranh chấp, xích mích, ẩu đả họ bênh nhau, cứu nhau. Bản tính hay tranh giành hơn thua, chỉ vì ai cũng có óc tự tôn , tự đại về dòng dõi , tông tộc . Xưa kia mặc váy, áo cài buộc nút vải, màu thâm đen, dần sau này mặc quần, áo màu thâm đen,thâm nâu hai màu chủ yếu . Khi có phong trào Âu hóa, việc ăn mặc có biến đổi , màu sắc cũng phong phú , kiểu cách cũng đa dạng .
Cử nhân khoa học xã hội,Dương Đức Cảnh Doanh,hậu duệ đời thứ 10,biên tập,năm 2010
Quê hương tôi - Dương Đức Cảnh Doanh ( tiếp )
( tiếp theo a , b , c )
e) Lối đi ( mã lộ, tiểu lộ) , cầu cống :
Lối từ phía núi , đồi qua cửa đình ra sông Cái , soi Mận , thác Mận , soi nổi , phá Tam giang , thác Bầu , ghềnh chảo , vực Mụ . Lối từ phía hạ lưu--Lục đầu giang( Bắc Giang), Đắp cầu( Bắc Ninh), Hà Châu Phủ Bình. Từ Phủ nơi đây rồi đi các tổng , các trấn mạn Đông Bắc đạo Thái Nguyên. Mã lộ từ Phủ Bình lên tổng Huống Thượng, đất Linh Thông, Linh Sơn, Linh Nhan, rồi vào đất tổng Phú Lương, Đu, Đuổm, Động đạt. Đường đi khi tả khi hữu Nguyệt giang, Câu giang từ hạ lưu đến thượng lưu ; Vận chuyển chủ yếu bằng thuyền , ngựa, la, mang vác, gồng gánh, xe quyệt, sau này có xe đạp, xe đạp thồ, gần đây có xe gắn máy, ô tô, lối đi có nhiều thay đổi. Hương Kiều có cầu ván, cầu Giai( Giai trong, Gia ngoài) đi Linh Chữ. Cầu tre đi làng Đông, đi đồng Voi, đồng Trận đất Linh Sơn rồi qua sông Bàu Nâu sang Tam Thai đất Linh Nhan , Sơn Cẩm, vào tổng Phú Lương. Thời thuộc Pháp, chống Pháp có đập ghềnh chảo-Badatacun( nay là đập Huống Thượng), cống Bọ( nay đã bị đắp liền thành đê -đê Gang Thép), chảy qua khu gang thép Thái Nguyên đổ vào sông Cầu tạo bãi bồi làng Cam Gia, đập Đá gân, kè Đá gân, cống 10 cửa, có phố Huống, chợ Huống, phà Huống, sang trung tâm thị xã Thái Nguyên. Tên văn chì, đường cái Cả, dốc Dệu ( rượu), gắn liền với cửa miệng của dân địa phượng. Từ năm 1946 đến 1954 nơi đây cũng là một trong những điểm hội họp, giao lưu giữa vùng tề và vùng tự do.
Nay( 2010) quang cảnh, đường đi, lối lại, phương tiện giao thông, xã hội có sự thay đổi rất nhiều. Xưa kia là vùng cao, rừng núi rậm rạp, âm u, thì bây giờ đã và đang được phủ xanh đồi trọc, xây dựng cầu cống, đổ nhựa, đổ beton xi măng cho đường xa của các xóm, làng trong xã Huống Thượng ( đất tổng Huống Thượng xưa bao la rộng lớn , nay hẹp chỉ còn là một xã của huyện Đồng hỷ, tỉnh Thái Nguyên.).
2/ Xã hội - Nhân văn ( còn tiếp )
e) Lối đi ( mã lộ, tiểu lộ) , cầu cống :
Lối từ phía núi , đồi qua cửa đình ra sông Cái , soi Mận , thác Mận , soi nổi , phá Tam giang , thác Bầu , ghềnh chảo , vực Mụ . Lối từ phía hạ lưu--Lục đầu giang( Bắc Giang), Đắp cầu( Bắc Ninh), Hà Châu Phủ Bình. Từ Phủ nơi đây rồi đi các tổng , các trấn mạn Đông Bắc đạo Thái Nguyên. Mã lộ từ Phủ Bình lên tổng Huống Thượng, đất Linh Thông, Linh Sơn, Linh Nhan, rồi vào đất tổng Phú Lương, Đu, Đuổm, Động đạt. Đường đi khi tả khi hữu Nguyệt giang, Câu giang từ hạ lưu đến thượng lưu ; Vận chuyển chủ yếu bằng thuyền , ngựa, la, mang vác, gồng gánh, xe quyệt, sau này có xe đạp, xe đạp thồ, gần đây có xe gắn máy, ô tô, lối đi có nhiều thay đổi. Hương Kiều có cầu ván, cầu Giai( Giai trong, Gia ngoài) đi Linh Chữ. Cầu tre đi làng Đông, đi đồng Voi, đồng Trận đất Linh Sơn rồi qua sông Bàu Nâu sang Tam Thai đất Linh Nhan , Sơn Cẩm, vào tổng Phú Lương. Thời thuộc Pháp, chống Pháp có đập ghềnh chảo-Badatacun( nay là đập Huống Thượng), cống Bọ( nay đã bị đắp liền thành đê -đê Gang Thép), chảy qua khu gang thép Thái Nguyên đổ vào sông Cầu tạo bãi bồi làng Cam Gia, đập Đá gân, kè Đá gân, cống 10 cửa, có phố Huống, chợ Huống, phà Huống, sang trung tâm thị xã Thái Nguyên. Tên văn chì, đường cái Cả, dốc Dệu ( rượu), gắn liền với cửa miệng của dân địa phượng. Từ năm 1946 đến 1954 nơi đây cũng là một trong những điểm hội họp, giao lưu giữa vùng tề và vùng tự do.
Nay( 2010) quang cảnh, đường đi, lối lại, phương tiện giao thông, xã hội có sự thay đổi rất nhiều. Xưa kia là vùng cao, rừng núi rậm rạp, âm u, thì bây giờ đã và đang được phủ xanh đồi trọc, xây dựng cầu cống, đổ nhựa, đổ beton xi măng cho đường xa của các xóm, làng trong xã Huống Thượng ( đất tổng Huống Thượng xưa bao la rộng lớn , nay hẹp chỉ còn là một xã của huyện Đồng hỷ, tỉnh Thái Nguyên.).
2/ Xã hội - Nhân văn ( còn tiếp )
Quê hương tôi - Dương Đức Cảnh Doanh ( tiếp )
b) Mương, ngòi, ao, hồ, giếng, đầm, chuôm:
Có mương Má Hòn, đuôi hồ, đồng cỏ, đồng quan. Có ngòi con, ngòi Giăng, có hồ cạn, hồ Sen. Có ao gừng, ao làng đính. Có giếng đính, giếng áo, giếng đình, giếng chùa, giếng nghè. Có đầm Phù, đầm Linh, đầm Riềm. Có chuôm núi Bụt, chuôm đá Thần, chuôm sau chùa, chuôm mô, chuôm na Thánh, chuôm đồng quan. Sau này có thêm ao lội ( hồ ao lội ), hồ chân vịt, ao nàng Nấc.
c) Ruộng, đồng, gò, bãi, bờ, vườn:
Có đồng cây Mai, đồng cây Sộp, đồng cây kháo ( na Khao), đồng mả gầu (nabaau), đồng na Thánh, đồng quan, đồng cỏ, đồng cầu và còn nhiều dộc ruộng mang tên của từng chi tộc .Có bãi chè Lý Ba-cụ tổng Bành, đồi trám của cha con cụ cai Luân, gò chè cụ tổng Sâm ( cụ tổng Thảo ), bãi chè cụ phó Nhuận ( cụ Dương Đức Trạch ), vườn trầu cau của các cụ trong dòng tộc thì nhiều ( có gọi : làng cau), bờ bụi tre ngà vầu nứa rất phong phú đa dạng, nhiều loài chim cư trú.
e) Lối đi ( mã lộ, tiểu lộ) , cầu cống : (còn tiếp)
Có mương Má Hòn, đuôi hồ, đồng cỏ, đồng quan. Có ngòi con, ngòi Giăng, có hồ cạn, hồ Sen. Có ao gừng, ao làng đính. Có giếng đính, giếng áo, giếng đình, giếng chùa, giếng nghè. Có đầm Phù, đầm Linh, đầm Riềm. Có chuôm núi Bụt, chuôm đá Thần, chuôm sau chùa, chuôm mô, chuôm na Thánh, chuôm đồng quan. Sau này có thêm ao lội ( hồ ao lội ), hồ chân vịt, ao nàng Nấc.
c) Ruộng, đồng, gò, bãi, bờ, vườn:
Có đồng cây Mai, đồng cây Sộp, đồng cây kháo ( na Khao), đồng mả gầu (nabaau), đồng na Thánh, đồng quan, đồng cỏ, đồng cầu và còn nhiều dộc ruộng mang tên của từng chi tộc .Có bãi chè Lý Ba-cụ tổng Bành, đồi trám của cha con cụ cai Luân, gò chè cụ tổng Sâm ( cụ tổng Thảo ), bãi chè cụ phó Nhuận ( cụ Dương Đức Trạch ), vườn trầu cau của các cụ trong dòng tộc thì nhiều ( có gọi : làng cau), bờ bụi tre ngà vầu nứa rất phong phú đa dạng, nhiều loài chim cư trú.
e) Lối đi ( mã lộ, tiểu lộ) , cầu cống : (còn tiếp)
Quê hương tôi - Dương Đức Cảnh Doanh
Linh Thông-Linh Tùng-làng Thông
1/ Phong thổ :a)Thổ địa là một trong tứ linh (Linh Nhan, Linh Sơn, Linh Thông, Linh Chữ) của tổng Huống Thượng ; Tây Bắc lấy ngòi Giăng làm gianh; Đông, Đông Nam lấy ngòi Đất -đồng Ao làm giới; Đông Bắc lấy Tai Mèo, Bàn Cờ, núi Nghè làm hạn; Nam và Tây lấy tả ngạn sông Cái làm định. Núi Lĩnh, núi Thụy, núi Trúc, gò Đình-một văn chỉ trung tâm giao lưu người xuôi với thổ dân tổng Huống Thượng . Lịch sử thăng trầm , 10 năm thuộc Minh , Lê Lợi kháng chiến, chiến tranh Nam-Bắc triều , Trịnh-Nguyễn phân tranh , giặc Thanh cướp phá , vùng đất này bị chia năm xẻ bảy , Linh Thông chỉ còn cái tên Linh Tùng với núi Lĩnh, núi Bụt, gò Chè, gò chùa, làng Đính, làng Me, làng phách( làng khách), vườn trúc, đồng quan, na Thánh...ngày nay. Vó ngựa Dương tự Minh-cao sơn thượng đu đuổm, hạ thổ lục đầu giang, mã đáo thành công , trở về quê mẹ nơi đầu thai sinh ra ông. Đình Linh Tùng thờ Dương Tự Minh là vậy .
b)Mương, ngòi, ao, hồ, giếng, đầm, chuôm: ( còn tiếp)
Gia phả tộc Dương - Làng Bà Đông
Xóm Thông ( làng đông ) và Thông nhan ( Thông Nhãn )
Chuyện trồng dâu nuôi tằm , trồng mía kéo đường bên sông Cái (sông Câu--sông Cầu ) đã làm trù phú một vùng ( làng Cam Giá --Cam Gia ) .Thiên hòa , địa lợi , thuận buồm xuôi gió đâu có mãi . Một ngày kia nạn hồng thủy ập đến ( chuyện đồng dạ cá : hóc , sộp , cậy ) người người nhà nhà lên đồi núi an cư lạc nghiệp , ra sông đánh bắt cá , xuông khe suối mò cua bắt ốc , vào rừng săn bẫy thú , nhặt hái hoa quả , đào bới củ cây . Một xóm nhỏ vài ba nóc nhà dựng lên , người miền giữa ( huống trung ) gọi làng đông , vào làng đông , lên làng tây , xuống xóm chùa , lên xóm đạo . Nguyên Phi Ỷ Lan đời nhà Lỳ qua ba đồng : đồng mô (Đồng Mỗ) , đồng quang (Đồng Quan ) , đồng trận ( đồng Mả Ngụy ) thăm hang núi đột (núi Hột ) cất giấu binh khí phòng tai họa . một tích truyện quý báu biết chừng nào !
Trải qua biến cố thăng trầm lịch sử , tên làng , tên xóm , tên đồng đều bị dịch chuyển do người này đến , người kia đi , người còn lại . Họ Dương bao đời hợp tan , thịnh suy là chuyện thường tình .
Chuyện Tự Trực Dũng ở ba đồng , lối Cầu Tre , từ đầm vương đến đầm voi , dựng quán ba đồng tạo hợp điểm quân lương cho xã tắc , sau thành làng ba đồng ( Bà Đông ) . Tên làng bà Đông đi cùng năm tháng với con cháu dòng tộc Dương Đức ở làng Thông ( giáp Linh Tùng ) , xã Huống Thượng , huyện Đồng Hỷ , tỉnh Thái Nguyên . Ông yên nghỉ , con cháu nhớ tới ông , thổ thần đất ba đồng quản ông , trọng dụng ông ( lũng Tổng Bành ) . .
Dương Đức Cảnh Doanh , hậu duệ đời thứ 10 kể
Chuyện trồng dâu nuôi tằm , trồng mía kéo đường bên sông Cái (sông Câu--sông Cầu ) đã làm trù phú một vùng ( làng Cam Giá --Cam Gia ) .Thiên hòa , địa lợi , thuận buồm xuôi gió đâu có mãi . Một ngày kia nạn hồng thủy ập đến ( chuyện đồng dạ cá : hóc , sộp , cậy ) người người nhà nhà lên đồi núi an cư lạc nghiệp , ra sông đánh bắt cá , xuông khe suối mò cua bắt ốc , vào rừng săn bẫy thú , nhặt hái hoa quả , đào bới củ cây . Một xóm nhỏ vài ba nóc nhà dựng lên , người miền giữa ( huống trung ) gọi làng đông , vào làng đông , lên làng tây , xuống xóm chùa , lên xóm đạo . Nguyên Phi Ỷ Lan đời nhà Lỳ qua ba đồng : đồng mô (Đồng Mỗ) , đồng quang (Đồng Quan ) , đồng trận ( đồng Mả Ngụy ) thăm hang núi đột (núi Hột ) cất giấu binh khí phòng tai họa . một tích truyện quý báu biết chừng nào !
Trải qua biến cố thăng trầm lịch sử , tên làng , tên xóm , tên đồng đều bị dịch chuyển do người này đến , người kia đi , người còn lại . Họ Dương bao đời hợp tan , thịnh suy là chuyện thường tình .
Chuyện Tự Trực Dũng ở ba đồng , lối Cầu Tre , từ đầm vương đến đầm voi , dựng quán ba đồng tạo hợp điểm quân lương cho xã tắc , sau thành làng ba đồng ( Bà Đông ) . Tên làng bà Đông đi cùng năm tháng với con cháu dòng tộc Dương Đức ở làng Thông ( giáp Linh Tùng ) , xã Huống Thượng , huyện Đồng Hỷ , tỉnh Thái Nguyên . Ông yên nghỉ , con cháu nhớ tới ông , thổ thần đất ba đồng quản ông , trọng dụng ông ( lũng Tổng Bành ) . .
Dương Đức Cảnh Doanh , hậu duệ đời thứ 10 kể
Tâm tư của ông Dương Đức Nguyên
Nhà Dương (thơ của ô Nguyên)
Cảnh Thiệu sinh ra tiếp giống nhà ,
Cảnh Doanh phúc hậu kế chi ta ,
Tâm tư Công Hải như trời biển ,
Phóng thoáng Hòa Bình suy nghĩ xa .
***
Suy tính Công Giang dư đức hậu ,
Thu An vất vả chuỗi ngày qua ,
Bấp bênh Thu Thủy đời nông cạn ,
Công Lý thấu tình với mẹ cha .
***
Diệu Hồng tính toán mong sinh sống ,
Lần tảo xoay vần ở bến sông ,
Quảng Bình Bảo Thiệu nơi yên nghỉ ,
Hai sáu (26) bảy hai (1972) trong chiến tràng .
***
Muốn cảnh Thu An no ấm lòng ,
Mong hồ Thu Thủy nước xanh trong ,
Diệu Hồng thơm mát tay nâng cốc ,
Phú Quý Vinh Hoa rực ánh hồng .
Sao lục Dương Đức Cảnh Doanh ( 2010 )
Cảnh Thiệu sinh ra tiếp giống nhà ,
Cảnh Doanh phúc hậu kế chi ta ,
Tâm tư Công Hải như trời biển ,
Phóng thoáng Hòa Bình suy nghĩ xa .
***
Suy tính Công Giang dư đức hậu ,
Thu An vất vả chuỗi ngày qua ,
Bấp bênh Thu Thủy đời nông cạn ,
Công Lý thấu tình với mẹ cha .
***
Diệu Hồng tính toán mong sinh sống ,
Lần tảo xoay vần ở bến sông ,
Quảng Bình Bảo Thiệu nơi yên nghỉ ,
Hai sáu (26) bảy hai (1972) trong chiến tràng .
***
Muốn cảnh Thu An no ấm lòng ,
Mong hồ Thu Thủy nước xanh trong ,
Diệu Hồng thơm mát tay nâng cốc ,
Phú Quý Vinh Hoa rực ánh hồng .
Sao lục Dương Đức Cảnh Doanh ( 2010 )
Gia phả tộc Dương - Sơ Tổ
Từ khi Lê Thái Tổ (1428-1433) thống nhất sơn hà ,đến Lê Chiêu tông và Lê cung Hoàng (1516-1527) được 10 ông vua .
Năm Đinh Hợi (1527) Mạc Đăng Dung bắt các quan nhà Lê thảo bài chiếu truyền ngôi cho nhà Mạc , người thì chửi mắng, người thì bỏ đi , người thì tự tử ...
Mạc Đăng Dung lên làm vua , đặt niên hiệu là Minh Đức , đến năm Canh Tý (1540) Nguyễn Kim đem quân đánh thành Nghệ An , năm Nhâm Dần (1542) Lê Trang Tông cất quân đi đánh Thanh Hóa và Nghệ An , năm sau (1543) thì thu phục được đất Tây Đô , quan tổng trấn nhà Mạc là Dương Chấp Nhất ra hàng , năm Ất Tỵ (1545) Nguyễn Kim đem quân tiến đánh Sơn Nam , đi đến huyện Yên Mô Ninh Bình thì bị Dương Chấp Nhất (tướng nhà Mạc trá hàng ) đánh bả thuốc độc chết .
Cùng thời , Dương Phúc Tư có tham gia triều chính nhà Mạc , nhiều phen can gián vua Mạc song không suy chuyển được gì , ông từ quan về làng , triều chính bất an , hai tập đoàn lớn Mạc -Trịnh ; Trịnh-Nguyễn tranh giành quyền lực xã hội trong qua nhiều năm , gây cảnh thương tàn cho chúng dân .
Ông Dương Trực Dũng , cuối thế kỷ 17 đầu thế kỷ 18 , cháu năm đời tộc Dương từ Đường Lâm tới kiến thổ vùng đất Linh Thông , tổng Huống Thượng , mạn tây bắc phủ Phú Bình , quê hương ông Dương Tự Minh ( phò mã nhà Lý , rạng danh chiến công với chiến tuyến sông Như Nguyệt chống quân Nam Hán ) .Đầm voi , Đầm vương , Cầu tre , Cầu rào , Đồng trận , quán bà Đông , lũng tổng Bành (Lý Bá ) gắn liền với cuộc đời tên tuổi ông . Ông là người khởi tổ dòng họ Dương Đức trên đất Linh Thông , giáp Linh Tùng , tổng Huống Thượng ( nay là làng Thông , xã Huống Thượng , huyện Đồng Hỷ , tỉnh Thái Nguyên). Đình làng , nghè làng gắn liền với tên
tuổi ông . Chùa Na Ma (Kim Hoa) thờ Thích ca Mâu ni thể hiện tư tưởng phật giáo trong ông .Rõ nét hơn cả ông tự Pháp Nghiêm (con trai ông ) đã cho đắp đập chặn con nước khu gò đồi cao nghật nghễu với diện tích một mẫu tám sào lấy nước làm lúa , giữ cá , thả sen chơi , tiếp sau ông tự Trực Hành có trồng cây đa , cây mọc to cao xanh tốt , lưu truyền với tên gọi : cây đa xóm Hồ , xóm Hồ còn có miếu cây Sau thờ thần núi , ma rừng ( ma sau ) . Cây đa to lâu ngày chết , không còn nữa , tên truyền khẩu xóm Hồ , cây đa vẫn còn trong dòng tộc Dương Đức cho mãi tận đến ngày nay , Canh dần (2010) .
Dương đức Cảnh Doanh ( nội duệ đời thứ mười ) kể theo gia phả tộc dương .
Năm Đinh Hợi (1527) Mạc Đăng Dung bắt các quan nhà Lê thảo bài chiếu truyền ngôi cho nhà Mạc , người thì chửi mắng, người thì bỏ đi , người thì tự tử ...
Mạc Đăng Dung lên làm vua , đặt niên hiệu là Minh Đức , đến năm Canh Tý (1540) Nguyễn Kim đem quân đánh thành Nghệ An , năm Nhâm Dần (1542) Lê Trang Tông cất quân đi đánh Thanh Hóa và Nghệ An , năm sau (1543) thì thu phục được đất Tây Đô , quan tổng trấn nhà Mạc là Dương Chấp Nhất ra hàng , năm Ất Tỵ (1545) Nguyễn Kim đem quân tiến đánh Sơn Nam , đi đến huyện Yên Mô Ninh Bình thì bị Dương Chấp Nhất (tướng nhà Mạc trá hàng ) đánh bả thuốc độc chết .
Cùng thời , Dương Phúc Tư có tham gia triều chính nhà Mạc , nhiều phen can gián vua Mạc song không suy chuyển được gì , ông từ quan về làng , triều chính bất an , hai tập đoàn lớn Mạc -Trịnh ; Trịnh-Nguyễn tranh giành quyền lực xã hội trong qua nhiều năm , gây cảnh thương tàn cho chúng dân .
Ông Dương Trực Dũng , cuối thế kỷ 17 đầu thế kỷ 18 , cháu năm đời tộc Dương từ Đường Lâm tới kiến thổ vùng đất Linh Thông , tổng Huống Thượng , mạn tây bắc phủ Phú Bình , quê hương ông Dương Tự Minh ( phò mã nhà Lý , rạng danh chiến công với chiến tuyến sông Như Nguyệt chống quân Nam Hán ) .Đầm voi , Đầm vương , Cầu tre , Cầu rào , Đồng trận , quán bà Đông , lũng tổng Bành (Lý Bá ) gắn liền với cuộc đời tên tuổi ông . Ông là người khởi tổ dòng họ Dương Đức trên đất Linh Thông , giáp Linh Tùng , tổng Huống Thượng ( nay là làng Thông , xã Huống Thượng , huyện Đồng Hỷ , tỉnh Thái Nguyên). Đình làng , nghè làng gắn liền với tên
tuổi ông . Chùa Na Ma (Kim Hoa) thờ Thích ca Mâu ni thể hiện tư tưởng phật giáo trong ông .Rõ nét hơn cả ông tự Pháp Nghiêm (con trai ông ) đã cho đắp đập chặn con nước khu gò đồi cao nghật nghễu với diện tích một mẫu tám sào lấy nước làm lúa , giữ cá , thả sen chơi , tiếp sau ông tự Trực Hành có trồng cây đa , cây mọc to cao xanh tốt , lưu truyền với tên gọi : cây đa xóm Hồ , xóm Hồ còn có miếu cây Sau thờ thần núi , ma rừng ( ma sau ) . Cây đa to lâu ngày chết , không còn nữa , tên truyền khẩu xóm Hồ , cây đa vẫn còn trong dòng tộc Dương Đức cho mãi tận đến ngày nay , Canh dần (2010) .
Dương đức Cảnh Doanh ( nội duệ đời thứ mười ) kể theo gia phả tộc dương .
Thứ Bảy, 2 tháng 2, 2013
Chi ngoại tộc Dương-Dương Thị Đĩnh ( Định ), xóm Cậy, Huống Thượng, Đồng Hỉ
Bà Dương Thị Định ( Đĩnh )
là con gái cả của bà Hiệu Diệu Khang, vợ cả ông Dương Đức Hiệt ( cụ Bá
Định ) ở xóm Thông, giáp Linh Tùng, tổng Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ,
phủ Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên. Bà sinh vào năm 18......, mất 27 tháng 9
âm lịch.
Em gái của bà là Dương Thị Đạc ( quen gọi cụ Hậu ), sinh vào năm 18 ......, mất 10 tháng 4 âm lịch, là vợ ông Đặng Đình Kiên ở xóm Đảng, tổng Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên ( cụ có nuôi con nuôi là ông phó Tịch ).
Hai chị em bà được bố mẹ quý mến, dạy bảo, gả chồng, và đã có lần bị giặc Tam Hoàng ( giặc Cờ Đen, Cờ Vàng, Cờ Trắng đời nhà Thanh, từ bên Tàu sang ) bắt giữ, buộc bố mẹ phải hai lần vay mượn gom tiền mang đi chuộc.
Bà Dương Thị Đĩnh lấy ông Lê Trọng Lập ở xóm Cậy, tổng Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên. Hai ông bà sinh lần đầu được người con trai ( chết yểu ), tiếp sau là bốn ( 4 ) con gái :
-Bà Bé Lớn ( tên ?... ), vợ ông tổng Bấu ( tên ?... ), ở xóm Sộp, ông bà có các con, thường gọi là chị Bấu Lớn, chị Bấu Con...( tiếp ? )
-Bà Bé Con ( tên ?... ), vợ ông phó Kỳ ( tên ? ....), ở xóm Sộp, ông bà có các con :
Trần Văn Kỳ
Trần Thị Phương
Trần Thị Phi
Trần Thị Phong ( Hải )
Trần Thị Lan
Trần Văn Giao
Trần Thị Thiệp
- Bà Khuê, vợ ông trưởng bạ Hữu, ở xóm Cậy, Huống Thượng, Đồng Hỉ, Thái Nguyên, có các con :
Dương Trọng Chắt
Dương Trọng Mai
Dương Trọng Oanh
Dương Thị Dung
Dương Thị Dúi
Dương Trọng Hải
Dương Trọng Sơn
-Bà Liệu, vợ ông phó Thìn ( tên ?... ), ở xã Đồng Bẩm, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên, có các con :
ông ( Nguyễn ?Văn ? ) Thìn
ông ? ...Ngọ
ông ? ...Được
ông ? ...Toàn
Con, Cháu, Chắt của các ông bà đều phương trưởng, thành đạt qua các thời kỳ lịch sử xã hội phát triển. Ngày giỗ của bà 27 tháng 9 âm lịch hàng năm, mộ chôn khu gò mả Cổng Vôi xóm Cậy, xã Huống Thượng ( Đồng Tiến xưa ), huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên. Hiện nay ông Lê Trọng Đài xóm Cậy trông nom và thờ cúng.
( Trang này cần bổ sung để hoàn chỉnh )
Tổng hợp : Dương Đức Cảnh Doanh, huyền tôn tộc Dương, đời thứ 10, xóm Thông, Huống Thượng, Đồng Hỉ, Thái Nguyên
Em gái của bà là Dương Thị Đạc ( quen gọi cụ Hậu ), sinh vào năm 18 ......, mất 10 tháng 4 âm lịch, là vợ ông Đặng Đình Kiên ở xóm Đảng, tổng Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên ( cụ có nuôi con nuôi là ông phó Tịch ).
Hai chị em bà được bố mẹ quý mến, dạy bảo, gả chồng, và đã có lần bị giặc Tam Hoàng ( giặc Cờ Đen, Cờ Vàng, Cờ Trắng đời nhà Thanh, từ bên Tàu sang ) bắt giữ, buộc bố mẹ phải hai lần vay mượn gom tiền mang đi chuộc.
Bà Dương Thị Đĩnh lấy ông Lê Trọng Lập ở xóm Cậy, tổng Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên. Hai ông bà sinh lần đầu được người con trai ( chết yểu ), tiếp sau là bốn ( 4 ) con gái :
-Bà Bé Lớn ( tên ?... ), vợ ông tổng Bấu ( tên ?... ), ở xóm Sộp, ông bà có các con, thường gọi là chị Bấu Lớn, chị Bấu Con...( tiếp ? )
-Bà Bé Con ( tên ?... ), vợ ông phó Kỳ ( tên ? ....), ở xóm Sộp, ông bà có các con :
Trần Văn Kỳ
Trần Thị Phương
Trần Thị Phi
Trần Thị Phong ( Hải )
Trần Thị Lan
Trần Văn Giao
Trần Thị Thiệp
- Bà Khuê, vợ ông trưởng bạ Hữu, ở xóm Cậy, Huống Thượng, Đồng Hỉ, Thái Nguyên, có các con :
Dương Trọng Chắt
Dương Trọng Mai
Dương Trọng Oanh
Dương Thị Dung
Dương Thị Dúi
Dương Trọng Hải
Dương Trọng Sơn
-Bà Liệu, vợ ông phó Thìn ( tên ?... ), ở xã Đồng Bẩm, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên, có các con :
ông ( Nguyễn ?Văn ? ) Thìn
ông ? ...Ngọ
ông ? ...Được
ông ? ...Toàn
Con, Cháu, Chắt của các ông bà đều phương trưởng, thành đạt qua các thời kỳ lịch sử xã hội phát triển. Ngày giỗ của bà 27 tháng 9 âm lịch hàng năm, mộ chôn khu gò mả Cổng Vôi xóm Cậy, xã Huống Thượng ( Đồng Tiến xưa ), huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên. Hiện nay ông Lê Trọng Đài xóm Cậy trông nom và thờ cúng.
( Trang này cần bổ sung để hoàn chỉnh )
Tổng hợp : Dương Đức Cảnh Doanh, huyền tôn tộc Dương, đời thứ 10, xóm Thông, Huống Thượng, Đồng Hỉ, Thái Nguyên
Bà Dương Thị Thu
Bà Dương Thị Thu, bà phó Nhuận, dâu đời thứ 8 tộc Dương, sinh năm Mậu
Tuất ( 1898), mất giờ ngọ ngày 28 tháng 6 năm Giáp Dần ( dương lịch : 11
giờ ngày 15 tháng 8 năm 1974) tại xóm Thông, xã Huống Thượng ( Đồng
Tiến), huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên, thọ 77 tuổi.Mộ được cải táng, đặt gần đỉnh đồi đồng cỏ cao, cùng mộ mẹ chồng : Trần Thị Thơi ( Hiệu Diệu Nhã ), và mộ chị chồng : Dương Thị Đạc ( vợ ông Kiên, quen gọi ông bà hậu ), nhìn xuôi qua cửa nhà ông Ban, xuống đầm Phù, chân gò Quản Đậu.
Bố đẻ là Dương Văn Bút ( Tự Phúc Diêu, thường gọi ông cụ chánh Nhâm), người xóm Già, mất ngày 17 tháng 5 ' dư', mộ tại chũm tre, trước cửa nhà ông Sen,bà Đàm ( có con là : Hảo, Dung, Chỉnh...)
Mẹ đẻ là Trần Thị Tí ( hiệu Diệu Đằng ), thường gọi bà cụ chánh Nhâm, con gái họ Trần ở xóm Sộp, xã Huống Thượng, huyện Đồng Hỉ, tỉnh Thái Nguyên, sinh năm Bính Dần ( 1866 ), mất ngày mồng 2 tháng năm Kỷ Mão ( 1939 ), mộ tại núi Trúc, dưới khu mộ họ Trần xóm Sộp.
Bà Thu là con thứ tư (4) của cụ chánh Nhâm xóm Già, bà có 2 anh, 1 chị :
Anh : 1/ Dương Khắc Nhâm, thường gọi ông tổng Tuất.
2/ Dương Đình Kỷ, thường gọi ông tổng Thụ.
Chị : 1/ Dương Thị Hồi, thường gọi bà cả Nhàn.
Bà được bố mẹ cho học chữ Hán-Nôm, trí nhớ của bà rất tốt, bà đọc được các truyện như : Phạm Công Cúc Hoa, Nhị Độ Mai, Bích Câu Kỳ Ngộ, Hoa Tiên, Cung Oán Ngâm Khúc..., tính tình hiền lành, giản dị, chất phác, thực thà.Chồng bà là Dương Đức Trạch, thường gọi ông phó Nhuận, con trai cả của bà : Trần Thị Thơi ( hiệu Diệu Nhã ), vợ thứ tư (4) của cụ Dương Đức Hiệt, thường gọi cụ bá Định, đời thứ bảy ( 7) tộc Dương ở, xóm Thông, giáp Linh Tùng, tổng Huống Thượng, tỉnh Thái Nguyên.
Bà Thu có được 1 con trai và 5 con gái :
Trai :1/ Dương Đức Nguyên, sinh 1922
Gái : 1/ Dương Thị Nhuận, sinh 1920
2/ Dương Thị Thịnh ( Thinh), sinh.....
3/ Dương Thị Thanh ( Thang ), sinh......
4/ Dương (Thị) Thúy Chi, sinh.......
5/ Dương Thị Phái ( Hồng Hà ), sinh......
Các con của bà có nhiều công đóng góp cho nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, họ đều thành đạt, tấn tới, và nhận nhiều giấy khen, bằng khen, huân chương, huy chương.
Dương Đức Cảnh Doanh biên tập
Gia phả tộc Dương-Ông Dương Đức Trạch
Ông Dương Đức Trạch ( cụ tổ đời thứ 8 tộc Dương )
Ông phó Nhuận, cụ phó, chi trưởng đời thứ 8 tộc Dương, ông sinh năm Canh Tý ( 1900), mất ngày mười bảy ( 17) tháng chín ( 9) năm Mậu Thân ( 1968 ), thọ 69 tuổi, mộ táng ( chưa cải), tại khu gò ruộng Na Thánh, phía đầu là dộc ruộng gò chùa Na Ma Kim Hoa, xây bao kiểu cạp thuyền , nhìn xuôi đồng ao guột xóm Đảng. Ông là con cả trong một gia đình khá giả , bề thế, hạng thổ hào. Bố đẻ là Dương Đức Hiệt, tự phúc Hiệt sinh năm 1842, dân trong tổng Huống Thượng , xứ Thái thường gọi cụ bá, cụ bá Định. Mẹ đẻ là Trần Thị Thơi, hiệu Diệu Nhã, sinh năm 1878. Ông có 4 em, 2 trai, 2 gái :
1/ Dương Đức Giản sinh 1905
2/ Dương Đức Uyên sinh 1908
3/ Dương Thị Hường sinh 1911
4/ Dương Thị Đào sinh 1914
Ông tính hiền lành , đức độ, cùng mẹ và các em gánh vác công việc gia đình, lúc 20 tuổi thì bố mất, các em còn nhỏ, cảnh mẹ ngóa con côi. Vợ ông là bà Dương Thị Thu, con gái út của cụ chánh Nhâm xóm Già, tổng Huống Thượng , bà sinh cho ông được 1 trai, 5 gái :
1/ Dương Đức Nguyên sinh 1922
2/ Dương Thị Nhuận sinh 1920
3/ Dương Thị Thịnh sinh 1928
4/ Dương Thị Thanh sinh 1931
5/ Dương Thúy Chi sinh 1935
6/ Dương Thị Phái( Hồng Hà) sinh 1944
Ông được học chữ nho, có biết quốc ngữ , chữ cái latin, làm phó lý xã Huống Thượng năm 1936-1938, đời vua Bảo Đại 1926-1945, đạo phật. Ông có làm một số thuốc gia truyền như: Chảy máu cam, nhức răng, ho , hen, xuyễn, đau bụng, hôi nách ...
Việc thờ cúng : Ông là người mực thước giữ gìn gia phong của dòng tộc Dương Đức, văn sinh cổ kim đều có trong ông , cuộc sống của ông gặp biến cố năm 1953-1954, cải cách ruộng đất do Đảng lao động Việt Nam phát động, khổ có, sướng có, song đều rất bình thản , sau này mọi người đều vẫn thầm mến mộ ông, nhắc đến tên ông, hỏi thăm ông.
Dương ĐứcCảnh Doanh biên tập
Ông phó Nhuận, cụ phó, chi trưởng đời thứ 8 tộc Dương, ông sinh năm Canh Tý ( 1900), mất ngày mười bảy ( 17) tháng chín ( 9) năm Mậu Thân ( 1968 ), thọ 69 tuổi, mộ táng ( chưa cải), tại khu gò ruộng Na Thánh, phía đầu là dộc ruộng gò chùa Na Ma Kim Hoa, xây bao kiểu cạp thuyền , nhìn xuôi đồng ao guột xóm Đảng. Ông là con cả trong một gia đình khá giả , bề thế, hạng thổ hào. Bố đẻ là Dương Đức Hiệt, tự phúc Hiệt sinh năm 1842, dân trong tổng Huống Thượng , xứ Thái thường gọi cụ bá, cụ bá Định. Mẹ đẻ là Trần Thị Thơi, hiệu Diệu Nhã, sinh năm 1878. Ông có 4 em, 2 trai, 2 gái :
1/ Dương Đức Giản sinh 1905
2/ Dương Đức Uyên sinh 1908
3/ Dương Thị Hường sinh 1911
4/ Dương Thị Đào sinh 1914
Ông tính hiền lành , đức độ, cùng mẹ và các em gánh vác công việc gia đình, lúc 20 tuổi thì bố mất, các em còn nhỏ, cảnh mẹ ngóa con côi. Vợ ông là bà Dương Thị Thu, con gái út của cụ chánh Nhâm xóm Già, tổng Huống Thượng , bà sinh cho ông được 1 trai, 5 gái :
1/ Dương Đức Nguyên sinh 1922
2/ Dương Thị Nhuận sinh 1920
3/ Dương Thị Thịnh sinh 1928
4/ Dương Thị Thanh sinh 1931
5/ Dương Thúy Chi sinh 1935
6/ Dương Thị Phái( Hồng Hà) sinh 1944
Ông được học chữ nho, có biết quốc ngữ , chữ cái latin, làm phó lý xã Huống Thượng năm 1936-1938, đời vua Bảo Đại 1926-1945, đạo phật. Ông có làm một số thuốc gia truyền như: Chảy máu cam, nhức răng, ho , hen, xuyễn, đau bụng, hôi nách ...
Việc thờ cúng : Ông là người mực thước giữ gìn gia phong của dòng tộc Dương Đức, văn sinh cổ kim đều có trong ông , cuộc sống của ông gặp biến cố năm 1953-1954, cải cách ruộng đất do Đảng lao động Việt Nam phát động, khổ có, sướng có, song đều rất bình thản , sau này mọi người đều vẫn thầm mến mộ ông, nhắc đến tên ông, hỏi thăm ông.
Dương ĐứcCảnh Doanh biên tập
Phù Đàm cố sự, chuyện ở Huống Thượng, Đồng Hỉ, Thái Nguyên
浮谭故事（ Phù Đàm cố sự )
Xưa kia ở đầm Phù dưới chân núi Quản Đậu có một ngư ông quanh năm suốt tháng sống nghề thả lưới bắt cá, tôm, cua. Một hôm ông thả lưới, một con cá trê to, mình vàng ươm, hai râu trắng tinh, dài như hai chiếc đũa mắc vào lưới. Ông gỡ cá, bỏ vào giỏ, bỗng từ trong giỏ vọng ra tiếng nói :" Ông đừng ăn thịt con, ông thả con ra, con về báo mẹ, mẹ con giúp ông ".Ngư ông nghe theo lời, thả cá xuống đầm về nhà ăn cơm nhạt. Hôm sau ông lại ra đầm thả lưới như mọi khi, lúc kéo lưới lên, ông thấy một con cá vẩy vàng, vẩy bạc đã chết, thôi đành đem về vậy, vào nhà, ông bỏ cá vào nồi, đậy vung lại, nấu mãi, chẳng hiểu sao cá không chín, thấy làm lạ, ông đi kể cho mọi người nghe. Trong làng có một phú hộ biết chuyện bèn bảo ông : " Để tôi đem cá về thờ cúng, hàng năm cứ đến mùa thóc phơi khô quạt sạch, ông đến lấy mà ăn ".
Từ khi cá được phú ông đem thờ cúng, mùa màng thóc lúa trong làng bội thu, dân làng no đủ, đêm trăng hò hẹn quây quần bên nhau. Ngờ đâu tai họa ập đến, vào một năm đồng ao khô hạn, dân đói, ăn cắp, ăn trộm xảy ra, mọi người ganh ghét nhau, đốt nhà cướp của của nhau, nhà phú ông thì cá mất, người trên kẻ dưới không ai bảo được ai, lòng người li tán, đầm áo khô cạn, cây cối, cỏ hoa úa tàn, chim muông, thú rừng xa lánh, trong đầm dưới chân núi Quản không còn nước, riêng chỉ còn loài phương cảo sống được thôi, tên gọi Đầm Phù trong dòng tộc Dương là vậy.
Dương Đức Cảnh Doanh, theo cụ tổ Tự Pháp Nghiêm , tập biên
Xưa kia ở đầm Phù dưới chân núi Quản Đậu có một ngư ông quanh năm suốt tháng sống nghề thả lưới bắt cá, tôm, cua. Một hôm ông thả lưới, một con cá trê to, mình vàng ươm, hai râu trắng tinh, dài như hai chiếc đũa mắc vào lưới. Ông gỡ cá, bỏ vào giỏ, bỗng từ trong giỏ vọng ra tiếng nói :" Ông đừng ăn thịt con, ông thả con ra, con về báo mẹ, mẹ con giúp ông ".Ngư ông nghe theo lời, thả cá xuống đầm về nhà ăn cơm nhạt. Hôm sau ông lại ra đầm thả lưới như mọi khi, lúc kéo lưới lên, ông thấy một con cá vẩy vàng, vẩy bạc đã chết, thôi đành đem về vậy, vào nhà, ông bỏ cá vào nồi, đậy vung lại, nấu mãi, chẳng hiểu sao cá không chín, thấy làm lạ, ông đi kể cho mọi người nghe. Trong làng có một phú hộ biết chuyện bèn bảo ông : " Để tôi đem cá về thờ cúng, hàng năm cứ đến mùa thóc phơi khô quạt sạch, ông đến lấy mà ăn ".
Từ khi cá được phú ông đem thờ cúng, mùa màng thóc lúa trong làng bội thu, dân làng no đủ, đêm trăng hò hẹn quây quần bên nhau. Ngờ đâu tai họa ập đến, vào một năm đồng ao khô hạn, dân đói, ăn cắp, ăn trộm xảy ra, mọi người ganh ghét nhau, đốt nhà cướp của của nhau, nhà phú ông thì cá mất, người trên kẻ dưới không ai bảo được ai, lòng người li tán, đầm áo khô cạn, cây cối, cỏ hoa úa tàn, chim muông, thú rừng xa lánh, trong đầm dưới chân núi Quản không còn nước, riêng chỉ còn loài phương cảo sống được thôi, tên gọi Đầm Phù trong dòng tộc Dương là vậy.
Dương Đức Cảnh Doanh, theo cụ tổ Tự Pháp Nghiêm , tập biên
Thứ Năm, 31 tháng 1, 2013
Cảnh mộ ông Dương Đức Nguyên
Vãn cảnh mộ
ông Dương Đức Nguyên
Mộ phần tĩnh tại nơi cao ráo,
Thảo mộc sơn oanh nhật nguyệt ca,
Mẹ, con, bà, bá đoàn viên tụ,
Suối vàng lạc cảnh ngọa thiên thu.
***
Tả biên hữu đắc thanh phương thảo,
Hữu hiệu sen hồ sắc thủy lưu,
Hậu tại cao sơn Nghật Nghễu tọa,
Tiền diện phù Đàm thảo hương thăng.
Tết Canh Dần ( 2010 )
Dương Đức Cảnh Doanh tác tập
ông Dương Đức Nguyên
Mộ phần tĩnh tại nơi cao ráo,
Thảo mộc sơn oanh nhật nguyệt ca,
Mẹ, con, bà, bá đoàn viên tụ,
Suối vàng lạc cảnh ngọa thiên thu.
***
Tả biên hữu đắc thanh phương thảo,
Hữu hiệu sen hồ sắc thủy lưu,
Hậu tại cao sơn Nghật Nghễu tọa,
Tiền diện phù Đàm thảo hương thăng.
Tết Canh Dần ( 2010 )
Dương Đức Cảnh Doanh tác tập
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)